Het verrotte leven van Floortje Bloem

(Recensie van de literatuur-magazine opdracht)

Het (zeer) verrotte leven van Floortje Bloem

Titels van boeken bestaan uit twee verschillende soorten: Titels die een diepe betekenis hebben en titels die samenvatten waarover het gaat. Dit boek is duidelijk de laatste categorie. Het gaat over een kind; Floortje Bloem, die een zeer verrot leven heeft. Bijna niets gaat goed. Zelfs als iets goed lijkt te gaan, eindigt dat in ramp.

Het begint al bij haar geboorte. Haar moeder is bij haar tante Gerda ingetrokken samen met haar zusje Beppie. Een ander kind kan de moeder niet aan. Daarom wordt Floortje afgestaan. Eerst komt ze in een redelijk rijk pleeggezin, maar daar werd ze erg vrijgelaten. Ze raakte erg gehecht aan haar pleegvader, maar toen die overleed in een auto-ongeluk kon haar pleegmoeder het niet meer aan. Haar nieuwe pleeggezin had het niet zo ruim en was goed streng. Floortje was alleen niet meer te houden. Ze was erg vies, kleverig en brutaal. Ook dit pleeggezin kon het niet meer aan en stuurden haar naar een observatiehuis.

Hier heeft ze een grote mond en heeft ze overal iets over te zeggen. Ze gaat naar een ander tehuis, maar ook hier ligt ze buiten de groep. Elk lichtpuntje in haar leven wordt zo uitgedoofd doordat er weer iets misgaat. Ze komt bij een gezin waar ze voor de vakanties en weekenden mag blijven, maar de jongste zoon van dat gezin rand haar aan, waarna ze daar niet meer terug wil komen. Als ze uiteindelijk haar natuurlijke familie ontmoet lijkt het goed te gaan, maar ze ontmoet samen met een vriendin van school een pedofiel, die ze naar zijn flat neemt en op schoot laat zitten. Na een tijdje wordt de pedofiel opgepakt en het nog erger met Floortje. Ze gaat van tehuis naar tehuis en gaat uiteindelijk aan de drugs. Haar zoektocht naar haar zus, waar ze sinds het ontmoeten van haar natuurlijke familie goed mee kan vinden, brengt haar naar Rotterdam, waar Floortje in de prostitutie beland om haar drugs te betalen en te kunnen leven. Zodra Floortje haar zus heeft gevonden lijken de problemen een stuk minder te zijn geworden, maar het gaat alleen maar bergafwaarts en aan het eind is haar dierbaarste bezit (haar knuffelkonijn) uit het raam gegooid en in de bosjes beland waarna Floortjes zus al haar geld stal.

Yvonne Keuls heeft knap werk gedaan door een boek te schrijven die gebaseerd is op waargebeurde verhalen en realistisch is. Ook is het geschreven uit verschillende perspectieven, aangegeven door sterretjes. Zo zie je het verhaal van verschillende gezichtspunten, bijvoorbeeld uit die van Sjon (een vriend van Floortje, Beppie, Floortjes moeder en tante Gerda. Dit geeft het boek niet een eenzijdig perspectief, waarbij je alleen de gedachten van de hoofdpersoon kan zien. Door het verhaal van verschillende kanten te belichten geeft het een sterke belevenis van de werkelijkheid. Het verhaal is geheel in het ik-perspectief geschreven, zowel het perspectief vanuit Floortje als van de andere personages. Zo ontstaat een helder beeld van de persoonlijkheid van de personages, welk goed zijn uitgewerkt en door het boek heen niet erg veranderen.

Naast de verschillende perspectieven om het boek realistisch te maken, helpt haar schrijfstijl ook erg. De gedachten van Floortje komen dicht bij hoe echte gedachten zijn; een beetje warrig. Waar veel boeken alleen gedachtestappen laten zien die zo snel mogelijk naar een volgende actie leiden, gaat Keuls hier dieper op het personage in. Gedachten die opkomen als iets gebeurd worden opgeschreven alsof ze echt uit iemands hoofd komen. De manier waarop de gedachten zijn opgeschreven zijn typerend voor het karakter van Floortje. Korte zinnen, met snel opeenvolgende emoties maakt Floortje tot wie ze is. “ ‘Ik heb helemaal niemand,’ huilde ik en dat was heel gek, want ik hoefde niet meer te doen alsof. Ik had het oortje van mijn konijn tegen mijn neus geduwd en stond écht te huilen. ‘mijn zusje is weggegaan, mijn tante daar kan ik niet meer naar toe, bij mijn moeder mag ik alleen terugkomen als ik clean ben… Joh, wat heeft het voor zin dat ik nog blijf leven?’ “. Naast de stijl van de gedachten, trekt door de stijl het boek je ook mee in Floortjes verhaal. Je voelt je betrokken bij haar lot en kunt je voor je hoofd slaan als ze voor de zoveelste keer een fout maakt.

De tijd waarin het boek zich afspeelt is niet letterlijk genoemd. Omdat het boek is gepubliceerd in 1982, speelt het zich waarschijnlijk ook rond die tijd af. Je ziet dit terugkomen in de context van het verhaal. Technologische ontwikkeling was nog niet zo ver als het nu is. Wat ook leid tot het verpest worden van Floortje haar leven. Dezer tijden is er een betere opvang voor kinderen met een probleem en worden ze niet zo aan hun lot overgelaten als toen. Dit statement wilde Keuls ook met haar boek maken. Aandacht voor de zogenaamde heroïnehoertjes. Deze konden geen kant op, ook al wouden ze afkicken. “Ik zou best willen afkicken, ik ben nou vijftien jaar en ik wil best kappen met dit verrotte leven. Maar ik ben als de dood dat ze mij dan met een KZ-verklaring in een gekkenhuis gaan stoppen Want ze kunnen toch niets anders? Heroïnehoertjes passen nergens bij en er is toch niks b voor meiden als ik?” Dit zijn woorden van Klaartje, een meisje waar Keuls tijdens en voor het schrijven van haar boek contact mee heeft gehad. Keuls had als doel om deze meisjes een kans te geven om hun leven weer op de rails te krijgen, dit door men de verrotte waarheid te laten zien van zo’n iemand. En of het nou mede door dit boek komt of niet, het is al een stuk beter geregeld met instanties die mensen zoals Klaartje helpen.

Na het lezen van het boek kun je gerust concluderen dat het boek zijn beoogde doel, lezers alert maken op het probleem dat “heroïnehoertjes” hebben, niet heeft gemist. Het boek is een opsomming van ellende; Ze heeft een pleeggezin, pleegvader gaat dood. Heeft een gezin om in de vakantie en weekenden naartoe te gaan, wordt aangerand. Komt eindelijk bij haar natuurlijke familie terecht, wordt verslaafd hoertje, om even wat te noemen.

Het is een interessant boek om te lezen en je te laten beseffen dat jij als lezer nog wel een goed leven hebt. Maar om nou te zeggen dat het boek leuk is om te lezen? Nee. Deprimerend en jammer genoeg reëel, al helemaal in de tijd dat het is gepubliceerd. Als je even lekker een boek wil lezen, raad ik niet aan om hier aan te beginnen. Als je mij nu zou vragen of ik het boek zou aanraden? Ja. Niet omdat het leuk is om te lezen, maar interessant. Het geeft je een ander beeld van hoe boeken geschreven kunnen worden.

Kortom, een opsomming van ellende in een verrot leven van een heroïne verslaafd hoertje dat zijn sterke boodschap goed overbrengt en aan te raden is om te lezen, puur om het feit dat het interessant is om te zien hoe de stijl en de boodschap van het boek je aan het denken laat zetten en concluderen dat jij het wel goed hebt, in je stoel, een boek lezend, bij de haard, met in je andere hand een kop koffie.

Geef een reactie

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

*

De volgende HTML tags en attributen zijn toegestaan: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>